YÜKSEKÖĞRETİM YETERLİKLER KOMİSYONU ÜYELERİ

 

 

Prof. Dr. Atilla ERİŞ (Yürütücü)

Yükseköğretim Kurulu

Prof. Dr. Ömer DEMİR

Yükseköğretim Kurulu

Prof. Dr. Berrak KURTULUŞ

Yükseköğretim Kurulu

Prof. Dr. Durmuş GÜNAY

Yükseköğretim Kurulu

Prof. Dr. Muhittin ŞİMŞEK

Yükseköğretim Kurulu

Prof. Dr. Ali Ekrem ÖZKUL

Yükseköğretim Kurulu

Prof. Dr. Atabay DÜZENLİ

Çukurova Üniversitesi

Prof. Dr. Mehmet DURMAN

Sakarya Üniversitesi

Prof. Dr. Muzaffer ELMAS

Sakarya Üniversitesi

 

 

YÜKSEKÖĞRETİM YETERLİKLER ÇALIŞMA GRUBU ÜYELERİ

 

Mehmet DURMAN (Bşk)

Sakarya Üniv. Rektörü

Muzaffer ELMAS

Sakarya Üniv. Rektör Yrd.

Atabay DÜZENLİ

Çukurova Üniv., Fen-Edeb. Fak.

Nuran ÖZYER

Hacettepe Üniv., Ed. Fak., Alman Dili ve Edeb. Böl.

Koray BODUROĞLU

Hacettepe Üniv., Tıp. Fak., Çocuk Sağ. ve Hast. ABD.

Selda ÖNDEROĞLU

Hacettepe Üniv., Tıp. Fak., Anatomi A.B.D.

Ahmet SELAMOĞLU

Kocaeli Üniv., İİBF., Çalışma Eko. ve End. İliş. Böl.

Lerzan ÖZKALE

İTÜ, İşletme Fak., İşletme Müh. Böl.

Hasan MANDAL

Anadolu Üniv., Mühendislik Fak. Dekanı

Gönül AKÇAMETE

Ankara Üniv., Eğitim Fak. Dekanı

Miraç AKÇAY

KTÜ, Mühendislik Fak., Jeoloji Müh. Böl.

Zafer GÜL

Marmara Üniv., Mühendislik Fak., Makina Müh. Böl.

 

 

Türkiye'de yükseköğretimde ulusal yeterlikler çerçevesi oluşturulmasına yönelik ilk çalışmalar, 2005 yılında Bergen'de gerçekleştirilen ve ulusal yeterlikler çerçevelerinin oluşturulmasını karara bağlayan Bakanlar Zirvesi sonrasında Yükseköğretim Kurulu tarafından başlatılmıştır. Yükseköğretim Kurulu tarafından 28.04.2006 tarih ve 2006/8 sayılı Yükseköğretim Kurulu Başkanlık Kararı ilekurulan ilk Yükseköğretim Yeterlikler Komisyonu (YYK) üyeleri Yükseköğretim Kurulu ve Yükseköğretim Kurumları temsilcilerinden oluşturulmuş ve çalışmalarını 04.02.2008 tarihine kadar sürdürmüştür. Komisyon bu tarihler arasında sürdürdüğü çalışmalar sonucunda ağırlıklı olarak QF-EHEA düzey tanımlayıcılarını kullanarak yükseköğretimin her düzeyi (ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora) sonunda asgari olarak kazanılması gereken bilgi ve kavrama (knowledge and understanding), kavrananları uygulama (applied knowledge) ve geniş anlamda yetkinlere (competences) göre tanımlamış ve bu kapsamda öğrenim çıktılarından (learning outcomes) oluşan "Türk Yükseköğretim Yeterlikler Çerçevesi"nin ilk taslak versiyonunu ilgili paydaşların görüşlerine ve katkılarına sunmuştur.

 

10.07.2008 tarihinde Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından UYÇ çalışmalarını sürdürmek üzere Komisyon üyeleri yenilenmiş ve Komisyon çalışmalarına destek vermek üzere, üyeleri yukarıda belirtilmiş olan "Yükseköğretim Yeterlikler Çalışma Grubu" kurularak, ilgili alandaki hazırlık çalışmaları yeniden başlatılmıştır.

 

Yenilenen Komisyon ve Çalışma Grubu günümüze kadar aşağıda belirtilen çalışmaları gerçekleştirmiştir.

 

1. 11 aşamada tamamlanması öngörülen ulusal yeterlikler oluşturma sürecinde yapılacak olan çalışmaların takvimi belirlenmiştir. Belirlenen takvime göre 2006 yılında başlatılmış olan UYÇ'nin hazırlanması ve onaylanmasının Ocak 2010 a kadar tamamlanması, gerekli idari organizasyonel yapılanmanın Şubat 2010 a kadar tamamlanması öngörülmektedir. Çerçevenin öncelikle pilot ölçekte belirlenecek olan kurum ve programlarda uygulanmasının 2010 yılına kadar ve tüm kurumları ve programları kapsayacak şekilde uygulanmasının ise 2012 yılı sonuna tamamlanması planlanmıştır. Yeterliliklerin UYÇ'ne belirli bir kalite güvencesi sistemi ile dahil edilmesi çalışmalarının 2012-2015 yılları arasında, çerçevenin Avrupa Üst Yeterlikler Çerçeveleri ile uyumluluğunun belgelendirilmesi çalışmalarının ise 2010-2012 yılları arasında tamamlanması öngörülmüştür. UYÇ'ne ait çalışmaların ve gelişmelerin yer alacağı UYÇ web sayfasının ise 2010 yılı içerisinde hazırlanması ve kullanıma açılması beklenmektedir.

 

Tablo 1. Türkiye Yükseköğretim Ulusal yeterlikler Çerçevesi oluşturma aşamaları ve aşamaların öngörülen tamamlanma tarihleri

 

 

 

 

UYÇ Oluşturma Aşamaları

Tamamlama Tarihi

1

Karar alınması (Decision to start)

Nisan 2006

2

Gündemi oluşturmak (Setting the agenda)

2006

3

Sürecin organizasyonu (Organizing the process)

2006 - 2008

4

Çerçevenin tasarımı (Design framework)

Kasım 2008

5

Paydaşlardan görüş alınması (Consultation)

Ocak 2009

6

Çerçevenin onaylanması (Approval)

Ocak 2010

7

İdari organizasyon (Administrative set-up)

Şubat 2010

8

Uygulama (Implementation)

 

· Pilot Uygulama

Aralık 2010

· Tüm Kurumlarda Uygulama

Aralık 2012

9

Yeterliklerin UYÇ'ye dahil edilmesi (Inclusion of qualifications)

2010 - 2015

10

Çerçevenin Avrupa Yeterlik Çerçeveleri ile uyumluluğunun belgelendirilmesi (Self-certification)

2010 - 2012

11

UYÇ Web sitesinin oluşturulması ve yayınlanması (NQ web page)

2010

 

 

2. Komisyon ve Çalışma Grubu, kurulduğu tarihten günümüze kadar çalışmalarını ağırlıklı olarak UYÇ'nin oluşturma aşamalarından UYÇ'nin tasarımına (Design Framework) odaklamıştır. Bu kapsamda, Türkiye Yükseköğretim Sistemi'nin yapısı, düzeyler ve her bir düzey içerisinde verilen dereceler ve UYÇ'nin tasarımının içermesi gereken genel unsurları göz önünde tutularak aşağıda belirtilen çalışmalar, paydaş görüşlerine sunulmak üzere hazırlanmıştır.

 

  • UYÇ'nde yer alacak düzeyler ve sayıları (cycles and levels)

 

Türk Yükseköğretim Sisteminin mevcut yapısı Bologna sürecinde öngörülen 3 düzeyli (lisans, yüksek lisans ve doktora) sisteme uyumludur. Yine, her iki Avrupa Üst Yeterlikler Çerçevelerinde öngörülen ve ara yeterlikler olarak nitelendirilen "kısa düzey (short cycle-QF-EHEA ve 5. Düzey-EQF-LLL) Türk Yükseköğretim Sisteminde "ön lisans" derecesi olarak verilmektedir. Bu nedenle, Yükseköğretim UYÇ'nin ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora düzeylerini kapsayacak şekilde 4 (dört) düzeyde tanımlanabileceği aşikardır.

 

  • Her bir düzeyde mevcut eğitim-öğretim program profillerinin belirlenmesi (profiles)

 

Türk Yükseköğretim Sisteminin her bir düzeyinde farklı öğrenim çıktıları grupları ile tanımlanabilecek yeterlikler olduğu bilinmektedir. Her bir yükseköğreim düzeyinde öğrenim çıktıları açısından farklılığı olan bu öğrenim programlarının (yeterlikler gruplarının) sınıflandırılması aşağıda Tablo 2'de verilmektedir.

 

Tablo 2. Ulusal Yeterlikler çerçevesi düzeyleri ve farklı öğrenim çıktıları olan yeterlikler

 

 

YÜKSEKÖĞRETİM DÜZEYLERİ

VERİLEN DERECELER/YETERLİKLER

Doktora

QF-EHEA: 3. Düzey EQF-LLL : 8. Düzey

Doktora

Tıpta Uzmanlık

Sanatta Yeterlilik

Yüksek lisans

QF-EHEA: 2. Düzey EQF-LLL : 7. Düzey

Tezli Yüksek Lisans

Tezsiz Yüksek Lisans

Lisans

QF-EHEA: 1.Düzey

EQF-LLL : 6. Düzey

Fakülte

Yüksekokul ve Konservatuar

Ön lisans

QF-EHEA: Kısa Düzey, EQF-LLL : 5. Düzey

Lisans içerisinde ön lisans

Meslek Yüksekokulları

         



Türkiye Yükseköğretim Ulusal Yeterlilikler Çerçevesi (TYUYÇ) ile ilgili Genel Kurul Kararı:

Yükseköğretim Kurulu'nun 21/05/09 tarihli ve 10 no'lu Genel Kurul kararı uyarınca, "Türkiye Yükseköğretim Ulusal Yeterlilikler Çerçevesi (TYUYÇ)" oluşturma çalışmalarıyla ilgili olarak Ek' te yer alan rapor görüşülerek,

 

1. TYUYÇ'nin oluşturulma süreci ve takviminin,

 

2. TYUYÇ'de yer alacak düzeylerin (Dört Düzey) (Önlisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora),

 

3. TYUYÇ kapsamında Yükseköğretim (1), Mesleki Eğitim (2) ve Sanat Eğitimi (3) Yeterlilikler Çerçeveleri'nin 3 (üç) ayrı çerçeve olarak tasarımının,

 

4. TYUYÇ'nin her bir düzeyi ve/veya profili için verilen derecelerin

(Önlisans, Lisans, Yüksek Lisans (Tezli-Tezsiz), Doktora/Tıpta Uzmanlık/Sanatta Doktora),

 

5. Düzeylerin tanımlanması için kullanılan genel düzey tanımlayıcıları ile TYUYÇ kapsamında tanımlanmış olan Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi lisans, yüksek lisans ve doktora düzey tanımlarının;
uygun olduğuna,

 

Bundan sonraki çalışmalar için Yükseköğretim Ulusal Yeterlilikler Komisyonu'na bağlı olarak;

 

1. Mesleki Eğitim Yeterlilikler Çerçevesi çalışmaları için Milli Eğitim Bakanlığı ve Mesleki Yeterlilikler Kurumu'ndan ilgili temsilcilerin de içinde bulunacağı "Yükseköğretim Mesleki Eğitim Yeterlilikler Çalışma Grubu"nun oluşturulmasına,

 

2. Sanat Eğitimi Yeterlilikler Çerçevesi çalışmaları için Güzel Sanatlar Fakültesi ile Konservatuar temsilcilerin içinde bulunacağı "Yükseköğretim Sanat Eğitim Yeterlilikler Çalışma Grubu" nun oluşturulmasına,

 

3. TYUYÇ' nin sektörel (bilim/meslek veya sanat alanı) ve her bir sektör içerisinde program düzeyinde hayata geçirilebilmesi için yükseköğretim mevzuatı kapsamına yasal ve idari düzenlemelerin yapılmasına,

 

4. karar verilmiştir.

 

Yukarıda belirtildiği üzere, ülkemizde Bologna Süreci ve Lizbon Stratejisi çalışmaları doğrultusunda yükseköğretimde ulusal bir yeterlilikler çerçevesi oluşturma çalışmaları Başkanlığımız sorumluluğu ve koordinasyonu çerçevesinde konuyla ilgili oluşturulan Komisyon ve Çalışma Gruplarının katkılarıyla sürdürülmektedir. Bu kapsamda günümüze kadar yapılan çalışmalar ve ulaşılan sonuçlar Komisyon tarafından hazrılanan özet raporda yer almaktadır (özet rapora ulaşmak için buraya tıklayın).
 

 

Onbir adımda oluşturulması ve yükseköğretim programları düzeyinde uygulanması öngörülen "Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ)"nin günümüze kadar yapılan çalışmalar ile uygulama takvimi, tasarımı, kredi ve öğrenci çalışma yükleri ile mesleki eğitimi de kapsayan önlisans, lisans, yüksek lisans ve doktora düzeylerinin yeterliliklerinin oluşturulması çalışmaları tamamlanmıştır. TYYÇ'nin belirtilen bu temel unsurları Yükseköğretim Genel Kurulu'nun daha önce aldığı 21.05.2009 tarih ve 10 sayılı kararı paralelinde 21.01 2010 tarihli toplantısında görüşülerek kabul edilmiş ve bundan sonraki süreçte TYYÇ'nin yükseköğretim kurumları düzeyinde uygulanmasına yönelik yapılması gereken çalışmalar karara bağlanmıştır.


21.01.2010 tarihli Genel Kurul kararı;

1 . İsminin "Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ)" olarak değiştirilmesine, Genel Kurul kararında bahsi geçen Eklerdeki tablolar için burayı tıklayın.

 

2. Oluşturma süreci ve takviminin Ek-1: Tablo 1'de gösterilen tarihler ile güncellenmesine,3. (1) Yükseköğretim Yeterlilikleri, (2) Mesleki Eğitim Yeterlilikleri ve (3) Sanat Eğitimi Yeterlilikleri olarak tasarımı öngörülmüş olan TYYÇ Yeterlilik Profillerinin (farklılıklarının), Ek-2: Tablo 2'de gösterildiği şekli ile "Yükseköğretim Yeterlilikleri" olarak değiştirilmesine,4. 6., 7. ve 8. düzeylerin düzey tanımlarının, yükseköğretimin tüm düzeylerini ve bu düzeylerin yeterlilik profillerini (farklılıklarını) kapsayacak şekilde tek bir çerçevede tanımlandığı TYYÇ önlisans, lisans,yüksek lisans ve doktora düzey tanımlarının Ek-3: Tablo 3, 4, 5 ve 6'da gösterildiği şekli ile değiştirilmesine;5. Her bir düzeyi için toplam kredi (AKTS) ve öğrenci çalışma yükü aralıklarının Ek-4: Tablo 7'de gösterildiği şekli ile uygun olduğuna; TYYÇ kapsamında bundan sonraki çalışmaların sürdürülebilmesi için; 1. TYYÇ kapsamında Temel Alan Yeterliliklerinin tanımlanması çalışmalarına esas teşkil etmek üzere TYYÇ Temel Alanları olarak Uluslararası Eğitim Sınıflandırma Stardardı (ISCED 97)'nın belirlediği temel alanların (Ek-4: Tablo 7) benimsenmesine,2. TYYÇ Temel Alan Yeterliliklerinin tanımlanmasında görev alacak olan Temel Alan Konseyleri Üyelerinin ilgili temel alanlarda konu uzmanı dekanlar arasından Üniversitelerarası Kurul'un Eğitim Konseyleri tarafından belirlenecek üyelerin katılımı ile oluşturulmasına,

karar verilmiştir
.

 

 

21.01.2010 tarihli Genel Kurul kararı;

1. İsminin "Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ)" olarak değiştirilmesine, Genel Kurul kararında bahsi geçen Eklerdeki tablolar için burayı tıklayın.