PORTEKİZ
İlk ve Ortaöğretim
Altı yaşından onbeş yaşına
kadar olan eğitim zorunludur. Bunu, isteğe bağlı üç yıllık ortaöğretim takip
eder. Onikinci yılın sonunda öğrenciler ulusal düzeyde verilen prova
de afericao sınavına girerler.
Yükseköğretim
Yükseköğretim kurumlarındaki
programlara kontenjan sınırlaması vardır. Her kurum, programlara alacağı
öğrenci sayısını kendisi belirler. Ancak Eğitim
Bakanlığı, diğer bakanlıklara da danışarak, gerektiğinde yükseköğretim
kurumlarından kontenjanlarını yeniden gözden geçirmelerini isteyebilir.
Programlara alınacak öğrenci sayıları, gerek Bakanlık tarafından gerekse
yükseköğretim kurumları tarafından yayınlanan kitapçıklarla adaylara duyurulur.
Üniversitelerin giriş koşulları ile ilgili bilgi, Yükseköğretime Giriş Merkezi’nin
bölgesel büroları tarafından okullara dağıtılır.
Ortaöğretimde oniki yılını
tamamlayan herkesin yükseköğretime başvurma hakkı vardır. Ayrıca, 25 yaşından
büyük adaylar ile yurtdışında öğrenim görenler için belirli sayıda kontenjan
ayrılır.
Özel kotalar şunları kapsar:
·
Azor Adaları, Madeira ve
Macau’dan gelen adaylar
·
Portekizli göçmenler ve
onlarla birlikte yaşayan akrabaları
·
Silahlı kuvvetler
mensupları
·
Özürlü adaylar
Başvuru, Yükseköğretime Giriş Merkezi’ne (Niecleo de Accesso ao Ensino
Superior) yapılır. Adaylar başvuru formunda öncelik sırasına göre altı
tercih belirtirler. Yerleştirme işlemi bilgisayarla yapılır ve adayların
puanları şu şekilde hesaplanır:
a)
Ortaöğretimdeki başarı
¨
10. ve 11. yıllardaki not
ortalaması . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 %
¨
12. yıldaki not
ortalaması . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . 10 %
¨
Prova de
afericao . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 %
b)
Adayların seçmiş oldukları
programla ilgili yeteneklerini
ölçen
sınav (Provas especificas) sonucu . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 %
(Devlet
tarafından desteklenen yükseköğretim kurumların çoğunluğunda bu sınav ulusal
düzeyde verilir. Özel yükseköğretim kurumları ile devlet yükseköğretim
kurumlarının bazı programlarında bu sınav bölgesel olarak verilir.)
Aşağıda belirtilenler için de
ayrı kontenjan tanınır:
·
25 yaşın üzerinde olup
üniversiteye başvurma için gereken niteliklere sahip olmayan ancak yetenek
sınavında başarılı olan adaylar
·
Özel veya yabancı
yükseköğretim kurumlarından transfer etmek isteyen öğrenciler
Aşağıda belirtilen kategoride
olanlar için ayrıcalık tanınır:
·
Diplomatik misyon üstlenen
Portekizli memurlar ve onlarla birlikte oturan yakınları
·
Portekiz bursu alanlar ile
resmi görevle yurtdışında bulunan Portekizli memurlar ve onlarla birlikte
oturan yakınları
·
Belirli bir eğitim için
yurtdışında bulunan Portekiz Silahlı Kuvvetler mensupları
·
Portekizce konuşan Afrika
ülkeleri ile Portekiz arasında imzalanan işbirliği anlaşmaları çerçevesinde
burs alanlar
·
Portekizde bulunan
diplomatlar ve onlarla birlikte oturan yakınları
·
Derece alan sporcular
·
Kendileri veya ebeveynleri
Timor’da doğmuş adaylar
Üniversiteye
girişte başarısız olan adaylar, bir sonraki yıl tekrar başvurabilirler. Ancak,
giriş sınavını tekrar almak zorundadırlar.