HOLLANDA
İlk ve Ortaöğretim
Beş
yaşından itibaren onbir yıllık eğitim zorunludur. Ancak, isteyen çocuklar dört yaşında
okul öncesi eğitime başlayabilir. Altı yıl süren ortaöğretim için üç tip okulda
yapılabilir: Gymnasium, Lyceum, Atheneum. Latince ve
Yunanca, Gymnasium’un ana konularıdır. Bu okuldaki öğrenciler, dördüncü
ve beşinci yıldan sonra klasik veya matematik ve fen bilimleri dallarından
birini seçerler. Atheneum programında modern diller, ekonomi, hukuk, tarih ve
coğrafya dersleri bulunur. Bu okuldaki öğrenciler, dördüncü ve beşinci yıldan
sonra sosyal bilimler ve ekonomi veya
matematik ve fen bilimleri dallarından birini seçerler. Lyceum, Gymnasium
ile Atheneum’un
birleşik şeklidir.
Öğrenciler,
ortaöğretimin sonunda okullarda yapılan sözlü ve yazılı sınavlarla ülke
genelinde yapılan yazılı sınavlara (Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs –
VWO) girerler.
Yükseköğretim
Kanuna
göre, VWO sertifikasına veya eşdeğeri yeterliğe sahip herkesin
yükseköğretim görme hakkı vardır. Üniversiteler, mesleki yeterliliğe yönelik
programlar için ayrıca giriş koşulları uygulayabilir. Ancak, bu koşulların
Bakanlık tarafından onaylanması ve adaylar için hazırlanan kılavuzda (Central
Register of Higher Education Study Programmes) yer alması gerekir. Bazı
programlarda kontenjan sınırlaması vardır.
Yükseköğretim
kurumlarına yerleştirme, bağımsız bir kuruluş olan Informatie Beheer Groep (IBG)
tarafından yapılır. Yükseköğretim kurumları, Aralık ayının başında, her program
için bir sonraki yıl almayı plandıkları öğrenci sayılarını IBG’ye bildirir. Öğretim
üyesi veya sınıf azlığı nedenleriyle kontenjanlarda azaltma yapılabilir. Ancak,
bir program için önerilen kontenjan, son üç yılın ortalamasının % 75’inden az olamaz. Herhangi bir
programdan mezun olanların sayısı labour pazarının ihtiyacından fazla olursa, Eğitim Bakanlığı o programa alınacak
öğrenci sayısında indirim yapabilir. Başvurular, Aralık ayı ortasıyla 30 Nisan
tarihleri arasında yapılır. Adaylar iki tercih yapabilirler ancak, başka bir
yükseköğretim kurumuna veya tercih ettikleri yükseköğretim kurumundaki başka
bir programa yerleştirilebilirler.
IBG, her program için gereken sayıları Nisan ayı başında
yükseköğretim kurumlarına bildirir. Yükseköğretim kurumlarının almayı
planladıkları sayının gerekenden az olduğu durumda, yükseköğretim
kurumlarından, son üç yılda aldıkları ortalama sayının % 125’i kadar öğrenci
almaları istenir. Eğer Mayıs ayı başına kadar arz ile talep arasındaki fark
kapatılamazsa, kimlerin yerleştirileceği kurayla belirlenir. Adaylar,
ortaöğretimi bitirme notlarına göre altı kategoriye ayrılır. Yedinci kategori,
yabancı öğrenciler içindir. Kura işlemi 25 Eylül’de sona erer. Yerleştirilemeyen
öğrencilerin bir sonraki yıl tekrar başvurma hakkı vardır.